जीवनात काही व्यक्ती अशा भेटतात की, त्यांच्या विचारांचा, कार्याचा आणि व्यक्तिमत्त्वाचा आपल्या जीवनावर कायमस्वरूपी ठसा उमटतो. अशाच प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्वांपैकी एक म्हणजे डॉ. प्रा. निलम हातेकर. त्यांचे कार्य केवळ महिलांच्या सक्षमीकरणापुरते मर्यादित नसून समाजात सकारात्मक परिवर्तन घडविण्याचे सामर्थ्य त्यांच्यात होते.
पाचगणीसारख्या निसर्गरम्य ठिकाणी महिलांच्या सर्वांगीण विकासासाठी त्यांनी ‘सृजनशक्ती महिला संघ’ या संस्थेची स्थापना केली. या संस्थेच्या माध्यमातून असंख्य महिलांना आत्मविश्वास, स्वाभिमान आणि स्वतःच्या क्षमतेची जाणीव करून दिली. त्यांच्या मार्गदर्शनामुळे अनेक महिलांनी शिक्षण, उद्योग, व्यवसाय, कला, सामाजिक कार्य आणि नेतृत्व या क्षेत्रांत यशस्वी वाटचाल सुरू केली आहे.
डॉ. निलम हातेकर यांचे व्यक्तिमत्त्व अत्यंत साधे, प्रेमळ आणि प्रेरणादायी होते. प्रत्येक महिलेकडे त्या समानतेच्या आणि आपुलकीच्या भावनेने पाहतात. महिलांच्या समस्या समजून घेऊन त्यावर योग्य मार्गदर्शन करणे, त्यांना उभारी देणे आणि नव्या संधी उपलब्ध करून देणे हे त्यांचे ध्येय होते.
त्यांच्या नेतृत्वाखाली सृजनशक्ती महिला संघ आज अनेक सामाजिक, शैक्षणिक, सांस्कृतिक आणि व्यावसायिक उपक्रम यशस्वीपणे राबवत आहे. महिलांमध्ये उद्योजकता, आत्मनिर्भरता आणि सामाजिक जबाबदारीची भावना निर्माण करण्याचे मोठे कार्य त्यांनी केले आहे. त्यांच्या प्रेरणेने अनेक महिलांनी स्वतःचा व्यवसाय सुरू करून समाजात वेगळी ओळख निर्माण केली आहे.
डॉ. हातेकर यांचे एक विचार आजही प्रत्येकाला प्रेरणा देत आहेत—
“आकाशाला गवसणी घालायची असेल, तर स्वप्न पाहण्याचे धाडस ठेवा आणि त्या स्वप्नासाठी सातत्याने प्रयत्न करा.”
त्यांच्या कार्यामुळे सृजनशक्ती महिला संघ हा केवळ एक संघ नसून महिलांच्या प्रगतीचा, आत्मविश्वासाचा आणि नवचैतन्याचा मजबूत आधार बनला आहे. त्यांच्या कार्याचा लाभ आज हजारो महिलांना मिळत असून, समाजात सकारात्मक परिवर्तन घडविण्याचे त्यांचे योगदान अतुलनीय आहे.
डॉ. प्रा. निलम हातेकर या अनेक महिलांसाठी आदर्श, मार्गदर्शक आणि प्रेरणास्थान आहेत. त्यांचे कार्य भावी पिढ्यांसाठीही प्रेरणादायी राहील, यात शंका नाही.
डॉ. प्रा. निलम हातेकर यांचे संपूर्ण आयुष्य हे समाजसेवा, स्त्रीशक्ती जागरण आणि सृजनशक्ती चा प्रेरणादायी प्रवास होता. त्यांच्या कार्याला भावपूर्ण आदरांजली.
— लेखिका : जयश्री दत्तात्रय इंगवले
